Bestuursovereenkomst project Moerdijk MeerMogelijk

Tekst uitgesproken door GroenLinks Moerdijk tijdens de raadsvergadering van 16 juli jl. betreffende de bestuursovereenkomst van het project Moerdijk MeerMogelijk (Logistiek Park).

Voorzitter, leden van de raad, geachte aanwezigen en luisteraars thuis,

 

Vanavond beslist de raad tot een volgende stap in een proces dat ik voor de beeldvorming wil vergelijken met de Betuwelijn en HSL. Beiden zijn lang in ontwikkeling. En al zijn deze twee infrastructurele projecten van een andere aard, de manier waarop het proces is ingericht is vergelijkbaar met het onze.

Mensen moeten hun huis uit, landbouwgrond en gebieden met natuurwaarden worden opgeofferd, er komen andere en meer nieuwe wegen.

Eén van de redenen om de Betuwelijn aan te leggen was om meer goederen via het spoor te vervoeren, zodat het vrachtverkeer zou worden beperkt. Dat heeft tot gevolg dat we door minder uitstoot het klimaat sparen.

En bij de HSL blijven we zeggen dat we straks in een vloek en een zucht in Frankrijk zijn. Maar vooralsnog vertrekken veel Nederlanders deze dagen met hun auto.

 

Maar ik ga u niet langer vermoeien met deze vraagstukken, die ook jaren hebben geduurd. Ik vond het echter wel nodig dit te schetsen omdat wij hier vanavond, in deze vergadering, een besluit nemen over een ontwikkeling die eveneens in de toekomst ligt. En het is ook, net als de Betuwelijn en HSL, een door het Rijk gedicteerde ontwikkeling. En voor ons als GroenLinks is het een ontwikkeling die niet minder omstreden is. We zijn als eerste partij in de Raad in verzet gekomen tegen aanleg van Moerdijkse Hoek. Gelukkig bleek dit overtuigend. Het heeft er uiteindelijk toe geleid dat we gespaard blijven van de aanleg van een overbodig en groot nieuw industrieterrein met de nodige milieuproblemen. Het is jammer dat het vorige college de deur open heeft gezet voor alternatieven door de presentatie van Port of Brabant. Hier is het Logistiek Park uit te voorschijn gekomen.   

Ook de aanleg van het Logistiek Park had voor ons niet gehoeven. En ik heb meerdere fracties in deze raad, datzelfde horen zeggen. GroenLinks was de mening toegedaan dat we met het huidige Havenschap voldoende hebben bijgedragen aan de regionale en bovenregionale  huisvesting van bedrijven. Bovendien zijn wij voor duurzaam spaarzaam en innovatief ruimtegebruik. Maar het lukte ons niet om daar een meerderheid voor te krijgen, omdat het Rijk en de Provincie wel door wilden zetten. Dan is het realistischer om te proberen een aantal randvoorwaarden ingevuld te krijgen, die in ieder geval de overlast voor en de belasting van het milieu beperken.

We nemen een beslissing die wij als raad, in deze samenstelling, niet volledig gerealiseerd zullen zien. We beslissen voor de generatie na ons terwijl we niet weten of alle aannames wel uit gaan komen. En om die reden, voorzitter, willen wij als GroenLinks, dit debat in al zijn scherpte voeren. Want het is niet niks wat we hier vanavond over beslissen.

 

Terug naar het voor ons liggende raadsvoorstel. Zonder het besluit van de gemeenteraad is de Bestuursovereenkomst niet geldig. Om maar even te benoemen wie waar over gaat. We reageren in deze eerste termijn op dit voorstel.

En daarna dienen we als GroenLinks Moerdijk op het voorliggende voorstel een uitgebreid amendement in. In de vaste overtuiging dat een meerderheid van de Raad ons daarin gaat steunen. Want wij willen dat er een zorgvuldig, goed en volledig besluit genomen wordt, met de nodige waarborgen voor de toekomst als het gaat over behoud van ons milieu en de  luchtkwaliteit. Dat is waar onze eigen achterban om vraagt en het lijkt ons, dat meerdere fracties in deze Raad daar ook veel belang aan hechten. Na verspreiding van ons amendement  is ons dat ook gebleken..

 

En dan nu aandacht voor duurzaamheid in relatie tot klimaat, milieu en groen

GroenLinks worstelt met dit voorstel. De enige echte milieuwinst die is behaald tot nu toe, is dat we zeker zijn van het vertrek van Caldic-Chemie uit de kern Zevenbergen.

Vooralsnog geen kleinigheid, laten we daar duidelijk over zijn. Ook voor GroenLinks is dit een langgekoesterde wens. Maar evenzo willen we voor eens en altijd van alle onzekerheid af die Moerdijkse Hoek heeft gebracht. Kiezen voor het Logistiek Park Moerdijk betekent het einde van Moerdijkse Hoek ook in de Nota Ruimte. En dat moet toegezegd kunnen worden, anders is de strijd tegen Moerdijkse Hoek toch nog voor niets geweest.

Zoals u weet zijn milieu en groen heel belangrijk voor GroenLinks. We willen kunnen blijven genieten van natuurelementen in onze gemeente. En we willen dat de lucht gezond blijft en dat ook de generaties na ons nog kunnen leven in een schone omgeving. Dat we kiezen voor duurzaamheid en dus klimaatneutraliteit voorstaan. In het Publiek Programma van Eisen staan onderdelen die ons als GroenLinks aanspreken. Maar de enige manier om op die onderdelen blijvend te kunnen sturen is via een ontwikkel-entiteit, waarvoor wij het Havenschap in beeld hebben. (hierover meer in ons amendement).  

Liever hadden we in het raadsvoorstel, zoals in het publieke programma van eisen van het Logistiek Park wel gedaan is, ook ten aanzien van de andere gewenste ontwikkelingen, projecten,  in de gemeente, keiharde inspanningsverplichtingen zien staan die gaan over energie, water, natuur en multifunctioneel en zuinig ruimtegebruik.

We willen dat het ontwerp van het Logistiek Park Moerdijk, uitdagend is. Uitdagend in de zin van passend in en bij de omgeving met goed afgewerkte terreinranden en een natuurlijke overgang naar het bestaande gebied. Met veel aandacht voor flora en fauna! Maar evenzo wensen wij dat bij alle andere projecten die ontwikkeld worden. (hierover ook meer in ons amendement).

 

 

Daarnaast is het zo dat de verbinding tussen onze zeehaven en het nieuwe terrein, de interne baan, van wezenlijk belang is. En het is voor ons een groot goed, als deze baan bijvoorbeeld bestaat uit buis, spoor of waterweg dus in ieder geval niet gaat leiden tot toename van traditioneel vrachtverkeer. Of toename van uitstoot van verbrandingsmotoren. Ook hierover meer in ons amendement.

 

En nu: de financiële kanten van het verhaal:

Het raadsbesluit dat voorligt luidt: instemmen met de bestuursovereenkomst en voteer een krediet van 6 miljoen euro. Alsof het niks is.

In het raadsvoorstel staat dat de businesscase sluitend is en zelfs een overschot heeft van 2 miljoen euro. Laten we niet vergeten dat bijna 27 miljoen euro een raming is die op basis van een studie is berekend. Geen keiharde bedragen op de begroting. Ook niet onbelangrijk is de rol van de gemeente als en in de ontwikkel-entiteit van de projecten uit de bestuursovereenkomst. Enerzijds vinden wij die als GroenLinks noodzakelijk om blijvend te kunnen sturen op duurzame ontwikkeling. Anderzijds bestaat er toch een financieel risico dat nu nog onduidelijk is, en wat misschien fasering in aanleg noodzakelijk maakt. Wij hebben dat soort besluiten liever niet in handen van marktpartijen.

 

Dit gedeelte gaat over sociale duurzaamheid

Tot slot van mijn betoog in eerste termijn, voorzitter, ga ik in op de leefbaarheid. De zes gemeentelijke projecten die bijdragen aan dé leefbaarheid. Ze hebben op de een of ander manier alleen te maken met wonen, en wegen. Door het omleggen van de N285, het verplaatsen van hinderlijke bedrijven uit Zevenbergen, Zevenbergschenhoek en Klundert en het verdwijnen van Caldic zal de overlast voor de bewoners verdwijnen en als zodanig de leefbaarheid enorm toenemen. Ook het Havenfront Moerdijk zal de kern Moerdijk doen opleven. Maar leefbaar is voor iedereen anders. Leefbaarheid heeft ook alles te maken met mensen, onze inwoners. Hoe gaan we met elkaar om, het verenigingsleven, onderwijsmogelijkheden, werk, winkels, zorg, vrijwilligers, gezellige terrassen, culturele activiteiten enzovoorts. GroenLinks wil graag de term leefbaarheid inwisselen voor een andere. Voor die van sociale duurzaamheid. Sociale duurzaamheid als verbindende factor in alle onderdelen van MoerdijkMeerMogelijk.

GroenLinks ziet dan ook graag dat op deze terreinen duurzame inspanningen worden vastgelegd: bijvoorbeeld voor onderwijs en werken. Als de werkgelegenheid door de komst van het Logistiek Park Moerdijk toeneemt, laten we dan nu het onderwijsaanbod daarop afstemmen. En laten wij het forensen verhaal minimaliseren door de werknemers zoveel mogelijk in onze gemeente te huisvesten. Voor GroenLinks is dit ook duurzaamheid, namelijk sociale duurzaamheid (en ook hierover volgt meer in ons amendement).

 

 

Amendement

Voorzitter,

 

Nu willen wij het amendement inbrengen.

 

 

Ik dank u wel dat was het voor de éérste termijn.

2^e termijn

 

Voorzitter:

Ik herhaal niet wat ik in eerste termijn heb gezegd. Wij zijn ervan overtuigd dat het Rijk en de Provincie het ontwikkeling van het Logistiek Park ook zonder de gemeente Moerdijk zullen realiseren! Echter dan zonder alle compenserende maatregelen. Dat zou betekenen dat een substantieel deel van de inwoners van onze gemeente nog jaren overlast blijft ondervinden van de huidige situatie zonder zicht op verbetering. Dat wil GroenLinks niet. Daarom sturen wij zoveel mogelijk aan de voorkant van het proces en wij zouden GroenLinks niet zijn als die sturing ligt op de onderdelen ruimtelijke en sociale duurzaamheid, milieu, groen en klimaat.

 

Daarom voorzitter overwegende dat:

Als het gaat over LPM:

·        Grootte: netto 150 hectare;

·        Milieucategorie: tot en met categorie 3;

·        Groen: terreinranden die aansluiten bij de huidige omgeving;

·        Duurzaam: cradle2cradle = voor GL: Alle gebruikte materialen zouden na hun leven in het ene product, nuttig kunnen worden ingezet in een ander product. Hierbij zou geen kwaliteitsverlies mogen zijn en alle restproducten moeten hergebruikt kunnen worden of milieuneutraal zijn;

·        Interne baan: gebruik maken van buisleiding, zodanig ontwikkelen dat er gegarandeerd geen toename komt van vervoer via de weg;

·        Moerdijkse Hoek: definitief van de baan en dat is terug te zien in een aanpassing van de Nota Ruimte;

Als het gaat over gemeentelijke plannen:

·        Als compenserende maatregelen prima onderhandeld;

·        Ontwikkeling van alle plannen met aandacht en inspanning voor energie- en CO2 neutraal;

·        Aandacht en inspanning voor natuur en groen (behoud van het goede);

·        GroenLinks neemt geen genoegen met minder slecht;

·        Sociale duurzaamheid (= mensen de leefbaarheid maken en bepalen) als verbindende factor. Concreet: onderwijsmogelijkheden die aansluiten bij de werkgelegenheid, mensen die in Moerdijk werken kunnen en ook kunnen wonen;

 

Als we het hebben over sturing en financien:

·        GroenLinks wil sturen nu er nog invloed mogelijk is;

·        Rijk en Provincie ook zonder medewerking van de gemeente de plannen doorzetten;

·        Provincie noch Rijk wilden Moerdijkse Hoek stopzetten en waren bereid mee te denken in de ontwikkeling van een Logistiek Park;

·        GroenLinks is bezorgd over de financien die niet keihard op een begroting staan;

·        We zijn bezorgd over de constructie van risicodragende ontwikkel-entiteit;

 

Over milieu, groen en klimaat:

·        Dat Caldic-Chemie definitief vertrekt, is de grootste milieuwinst;

·        Dat milieuhinderlijke bedrijven uit andere kernen verdwijnen is een positieve ontwikkeling;

·        GroenLinks ziet er op toe dat het LPM goed wordt ingepast in de huidige omgeving in de vorm van bijvoorbeeld groene buffers;

·        Dat het LPM op een duurzame manier wordt ontwikkeld zodat het energie, grondstoffen en afvalproducten opnieuw gebruikt kunnen worden (zie ook cradle2cradle) waardoor klimaat en milieu minder worden belast;

 

Kunnen we, na overname van ons amendement, instemmen met het raadsvoorstel.

 

Dank u wel.